FUTBOLUN KÖKLERİ
Türklerde Futbol
Milli Eğitim Bakanlığının yayınladığı “Futbol-Teknik,Taktik,Eğitim,Öğretim”kitabına göre bu spor Orta Asya’da Türk uygarlığı ile başlamıştır.Gene bu kitapta, Orta Asya Türkleri’nin günümüz futbolunu bazı kurallar eşliğinde oynadığı eski eserlerde belirtilmektedir.”La Tartarie”(la tartari) adlı eserinde, Tsang şehrinde kız-erkek karma takımlarının futbol müsabakalarını seyreden Çinli Huan,şunları anlatmaktadır:
“Büyük tapınakların avlularında sık sık ayak topu müsabakaları yapılır.Oyun içinde topa elle dokunulmaz,ya ayak ile ya da baş ile vurulur.Amaç topu rakip kaleye sokmaktır.Erkekler gibi savaşmayı başaran Türk kadınları,bu oyunda mahirdir.”
Orta Asya’daki Türk Spor Şenlikleri’ni Kivişka’da seyretmiş olan Çinli Song Ven de şunları anlatmıştır:
“Tapınaklara bağlı spor kulüpleri sık sık büyük bayramlar düzenliyorlar,üç gün üç gece süren bu bayramlarda pehlivanlar güreşir,insanlar koşar,atlar koşturulur,ok atılır ve top oynanır.”
Kaşgarlı Mahmut,”Divan-ı Lügati’t Türk”ün 1.cildinde Türklerin yüzyıllar boyunca top oyununu oynadıklarını ve bu sporu nasıl yaptıklarını anlatmıştır.Türkler futbol oyununa “Tepük” demişlerdir.Türkçe’deki “tepmek” kelimesi,sanırız,bu kelimeyle ilişkilidir.
“Timur Tarihi” adlı kitapta,Tepük’ün Timurlenk devrinde de Türkler arasında oynandığı yazılmıştır.İçi hava ile doldurulmuş kuzu derileri(tulum) top olarak kullanılmış,oyun sırasında el değdirilmeden kafa ve ayak vuruşları yapılmıştır.Bu oyun özellikle Timur’un askerleri arasında bir çeviklik idmanı olarak değerlendirilmiştir..
Seyit Ali Ekber,478 yıl önce yazdığı “Hitayetname” adlı eserinde futbolun Türklerin milli oyunlarından olduğunu belirterek şunları yazmıştır:
“Top oynamak Hitay’da ustalar işidir.Sığır kursağından top düzmüşlerdir.Topa ayakları ile vururlar,el ile dokunamazlar.Kuralları çiğnemek ve daire dışına çıkmak yasaktır.”
Eski Yunan ve Roma'da Futbol
Eski Yunan’da futbol için iki farklı terim kullanılmıştır:”episkiros” ve “harpaston”.Yunan şairi Homeros,ünlü “Odesa” sında buna değinmiştir.M.Ö.100 yıllarında Sparta’da belirli kurallar içinde futbol oynanmıştır.”Episkiros” veya “episkires” özellikle askerlerin oynadığı oyunun adıdır.Bu oyun çok büyük bir topla oynanmıştır.Ama temel kural günümüz futboluyla aynıdır;iki taraf topu belli bir çizgiye veya yere götürüp “gol” yapabilmek için çarpışır.
Eski Yunan’daki “harpaston” İ.Ö. 2. yüzyılda Roma’ya “harpastum” adıyla geçmiştir ve bu da günümüz futbolunun esas kaynağını teşkil eder.”Harpaston” eski Yunan’da “el topu” anlamına gelir.Harpastum’un günümüz futboluna benzeyişi şundandır;oyuncular takımlarında değişik görevler alır:hücum,savunma ve destek.Aynen bugün olduğu gibi...Üzerinde oynanan saha her iki tarafından da işaretlenmiştir ve gol olabilmesi için karşı tarfın çizgisinden top ile geçmek gerekmektedir.
Diğer Milletlerde Futbol
Anabritannica’ya göre futbol oynandığı bilinen en eski tarih,İ.Ö.206 yılıdır ve Çin’de oynanmıştır.Çinliler bu oyuna “Tsu Çu” yani “deriden yapılmış topa ayakla vurma”demekteydiler.İ.S.500’e doğru içi kılla doldurulmuş küre biçimli toplar kullanılmaya başlanmışdı.Topa vurulurken ayaklar ve vücudun el ve kollar haricindeki bölümleri kullanılabiliyordu.Çin’de futbol aristokratların da yaptığı bir spordu.İmparator Sarayı’nın önünde oynarlardı ve gol atmak için topu küçük bir delikten geçirmeleri gerekirdi.Bu oyunlara bazen imparator da katılırdı.Kadınların oynadığı futbola “Denizi geçen sekiz ölümsüz” denmekteydi.İsminden de anlaşılabileceği gibi takımlar sekizer kişiden oluşmaktaydı.
Japonya’da da 7.yüzyılda futbola benzeyen bir oyun oynanıyordu.14. yüzyılda Floransa’da oynanan “calcio” (kalsiyo)(İtalyanca’da“tekme”) günümüzde de şenliklerde sürmektedir. İskoçya’da 12.yüzyıldan sonra Tövbe Salısı geleneksel futbol oynama günüydü.
http://www.geocities.com/omkkl/futbol.htm
burdan kopyaladım başka şeylerde yazıyo günümüzde futbol falan diye ilgilenen olursa
eklemek istediğin ipuçlarını aralarına virgül koyarak sırala: 
web sayfana ekle
arkadaşlarına gönder
favori başlıklarına ekle