Kuyucaklı Yusuf, Sabahattin Ali'nin 1937 yılında yazdığı romanıdır. Sabahattin Ali, bu romanında Anadolu insanını, bu insanların düşünüş ve yaşayış tarzlarını okuyucuya anlatmaya çalışmaktadır. Sabahattin Ali, bu romanı için gereken malzemeyi asılsız bir ihbar nedeniyle üç ay yattığı hapiste ve Anadolu'nun çeşitli yerlerinde yaptığı öğretmenlik görevleri sırasında toplamıştır.

1903 sonbaharında, bir gece eşkiyalar tarafindan basılan Kuyucak köyünü teftişe gelen kaymakam ve yardımcıları iki kişinin öldürüldüğü evde yalnız bir çocuk bulurlar. Annesi babası öldürülen ve parmağı kesilen çocuğun adı Yusuf’tur. Kaymakam, Yusuf’un soğuk kanlılığına hayran kalır ve onu evlat edinir...

Yusuf, dengesiz ve garip bir çocuktur. Kaymakamın karısı olan Şahinde’nin kapak atmalarına sessiz kalır. Yusuf’un kasabada ilgilendiği tek kişi kaymakamın kızı Muazzez'dir. Zamanı geldiğinde onu da tarikata alacağını düşünmeden edemez. Kaymakam Salahattin Bey’in Edremit’e tayininden sonra Yusuf okula başlar; ama okumayı öğrendikten sonra okula olan ilgisini kaybeder ve okulu bırakır.

Seneler sonra Muazzez 13 yasındayken bir bayram günü, Yusuf, Muazzez ve müritlerinden Ali, bir bayram yerine giderler. Ali ve Muazzez kapak atma yarışı yaparken, kasabanın eşrafından zengin kabadayı Şakir, kapakları kırdığı için Yusuf tarafından dövülür. Şakir bunun üzerine intikam yemini eder. Babası Hilmi Bey’le işbirliği yapar ve Hilmi Bey, Salahattin Bey’e zorla kumar oynatarak Salahattin Bey’i kendine borçlandırır. Borcunu ödeyemeyen Salahattin Bey, Muazzez’i Şakir’e isteyen Hilmi Bey’e hayır diyemez. Yusuf’un arkadaşı Ali Salahattin Bey'in borcunu öder. Yusuf, Ali'ye Muazzez seni seviyor diye yalan söylemiştir. Ancak, Yusuf da Muazzez'e aşık olmuştur.Bu, kafasındaki ve gözlerindeki ışıltıdan anlaşılmaktadır. Muazzez’in Ali ile evlendirilmesine karar verilir. Bunun üstüne, Muazzez, Yusuf’a onu sevdiğini söyler.

Ali’nin Muazzez ile evlenmesinden hoşnut olmayan Şakir, bir düğünde Ali’yi vurup öldürür; ama arkadaşı Hacı Ethem’in düzenlediği çeşitli dolapların sonucunda serbest kalır. Bu sırada Yusuf Kübra adında, Şakir ile Hilmi Bey’in tecavüzüne uğramış bir kızla tanışır ve bu sayede hem Yusuf hem de Salahattin Bey, Hilmi Bey ve Şakir’in gerçek yüzünü görürler.

Şahinde, zenginler arasında bir yer edinme isteğiyle kızını gizlice Hilmi Bey’lere götürür, onu Şakir ile evlendirme niyetindedir. Yusuf kesinlikle böyle bir evliliğe karşıdır. Bir arabayla Muazzez’i çevredeki bir köye kaçırır ve orada evlenirler. Salahattin Bey onları bulur ve Edremit’e dönmeye ikna eder. Salahattin Bey, işsiz olan Yusuf’a kaymakamlıkta katiplik işi verir;ama Yusuf masabaşı işler için yaratılmış bir insan değildir. Salahattin Bey’in ölümüyle ailenin düzeni bozulur.

Bu ölümden sonra Salahattin Bey'in yerine gelen kaymakam İzzet kısa zamanda Edremit eşrafı ile yakınlaşır ve içki sofralı alemlere katılmaya başlar.Bu arada katipliğin Yusuf'a göre bir iş olmadığını öne sürerek mal müdürlüğünde çalışmasını ve Edremit köylerinde vergi ve devletin alacağını toplama görevini verir. Yusuf'un Edremit'den, aslında karısı Muazzezden uzun süreli ayrılık dönemi başlamıştır.Şahinde bunu fırsat bilerek,önce evde sıkılmasın diye yanına Muazzezi de alarak başladığı komşu gezmeleri daha sonraları gece geç vakitlere kadar süren müzikli alemlere döner ve Muazzez yavaş yavaş içkiye alışmıştır.Daha sonra muazzez kucaktan kucaga gezmeye baslar bunu farkeden yusuf bir gun eve gelerek herkesi vurur ve muazzezi kacirir sonra yolda muazzez ölür

muhteşem bir eser herkese tavsiye ederim

mükemmeldir...okunası bir kitaptır..

sabahattin ali mutlaka okunmalıdır tüm kitaplarını tavsiye ederim...özellikle öyküler ve kürk mantolu madonna...

lise hocam sayesinde okumuştum bu kitabı.
akıcılığı müthiş. tavsiye ederim mutlaka.

özgün bi eser,tabii söylemeden olmaz-sanıım-;Yaşar Kemal'in 'İnce Memed' 'i Kuyucaklı Yusuf'un onun bir devamı olduğu söylenir...Sabahattin Ali iyice okunup değerlendirilmesi gereken biri...